Dieta w leczeniu raka - co jeść, by wspierać organizm?

Wystąpienie Prof. dr hab. Ewy Lange w ramach III edycji Konferencji "Onkologicznie, że chcesz wiedzieć" organizowanej przez Fundację Piękniejsze Życie z 7.10.2025. Zapraszamy do obejrzenia materiału.

 
 

Dieta w leczeniu raka - co jeść, by wspierać organizm? 

Dlaczego dieta jest ważna w leczeniu nowotworów?

Dieta zdrowa i odpowiednio zbilansowana jest integralnym elementem terapii onkologicznej. Jak podkreśla prof. Ewa Lange, wybitna specjalistka w dziedzinie żywienia klinicznego, prawidłowe odżywianie wspiera efektywność leczenia, pomaga utrzymać masę mięśniową i minimalizuje ryzyko niedoborów białka.
Nie tylko sama choroba, ale także leczenie przeciwnowotworowe, np. chemioterapia, radioterapia czy hormonoterapia, może wpływać na apetyt, metabolizm i tolerancję pokarmów. Dlatego dieta przy nowotworze powinna być spersonalizowana, dostosowana do potrzeb pacjenta i sytuacji klinicznej.
 

Jak wspierać bliskiego chorego dietą?

Wsparcie rodziny w trakcie terapii onkologicznej jest kluczowe. Przygotowując posiłki, warto znaleźć kompromis: część potraw może być wspólna dla całej rodziny, a niektóre modyfikowane pod kątem tolerancji pacjenta, np. produkty nisko laktozowe czy łatwostrawne.
Małe, częste porcje mogą ułatwić jedzenie pacjentowi, który zmaga się z wczesnym uczuciem sytości, nudnościami czy zmienionym smakiem. Można również wzbogacać posiłki specjalnymi preparatami białkowymi w proszku, które dodaje się do zup, kasz czy koktajli, zwiększając ich wartość odżywczą.
 

Co jeść podczas leczenia przeciwnowotworowego?

Podstawą zdrowej diety w chorobie nowotworowej są:
  • Warzywa i owoce w różnorodnych kolorach
  • Produkty zbożowe pełnoziarniste, kasze, ryż
  • Źródła białka: chude mięso, ryby, jaja, nabiał, rośliny strączkowe
  • Zdrowe tłuszcze: oliwa z oliwek, orzechy, awokado
Niektóre przyprawy i zioła, jak imbir, kozieradka czy kminek, mogą wspomagać trawienie i łagodzić nudności. Siemię lniane i produkty owsiane zawierają beta-glukany, które wspierają przewód pokarmowy i mają działanie przeciwzapalne. 

Dieta po zakończeniu leczenia - odbudowa organizmu

Po remisji i rekonwalescencji warto przejść na racjonalną, urozmaiconą dietę. Spożycie warzyw i owoców wciąż jest kluczowe, a udział białka w diecie wspiera odbudowę masy mięśniowej. Należy także uwzględnić ewentualne skutki uboczne terapii hormonalnej lub metaboliczne, np. zaburzenia glikemii czy lipidów.
Nadmiar słodyczy i łatwo przyswajalnych węglowodanów może pogarszać metabolizm glukozy, dlatego warto ograniczać cukry proste i bazować na pełnowartościowych produktach. 

Mity i fakty - czego unikać, a co jest bezpieczne?

  • Grejpfrut i sok grejpfrutowy - mogą wpływać na metabolizm leków, warto je spożywać z umiarem w trakcie terapii.
     
  • Pestki i orzechy - źródło wartościowego białka i tłuszczów, lecz w przypadku problemów trawiennych lepiej je rozdrabniać.
     
  • Herbatki ziołowe - rumianek, pokrzywa, bylice są bezpieczne i wspomagają trawienie; ostrożnie z dziurawcem i czystkiem w trakcie leczenia.
     
  • Słodycze i cukry - ograniczamy, szczególnie podczas aktywnej choroby, by nie pogarszać zaburzeń glikemii.

 Podsumowanie 

Zdrowe żywienie to jeden z fundamentów wspierania organizmu w trakcie terapii nowotworowej. Dieta powinna być indywidualnie dopasowana, urozmaicona i łatwa do spożycia, a przy tym bogata w warzywa, owoce i białko. Wsparcie rodziny i małe, częste posiłki pomagają pacjentowi przetrwać trudne momenty leczenia.
Dbanie o dietę w trakcie i po leczeniu to nie tylko profilaktyka niedoborów, ale również wsparcie odporności, metabolizmu i ogólnej kondycji organizmu. Zdrowa dieta co jeść - to klucz do lepszego samopoczucia i skuteczniejszej terapii.